Ga naar de inhoud Ga naar de voettekst

Prehistorische graven in Heerde

Tijdens opgravingen aan de Bonenburgerlaan in Heerde zijn graven uit de late steentijd (circa 2500 tot 2300 voor Christus) en uit de midden-ijzertijd (ongeveer 500 tot 250 voor Christus) gevonden. Dit onderzoek werd in opdracht van de gemeente verricht in verband met een nieuwbouwplan. Bij een verkennend onderzoek waren eerder al enkele cirkelvormige greppels aangetroffen. Bij de opgraving kwamen uiteindelijk vijf kringgreppels van grafheuvels aan het licht, met daarbinnen crematiekuilen, soms in de heuvels en soms in de ondergrond. Ook werden twee crematiekuilen zonder kringgreppel opgegraven. In drie kuilen werden crematieresten gevonden, niet in urnen maar in vergankelijk materiaal, zoals gebruikelijk vanaf de midden-ijzertijd.

Luchtfoto van de opgravingsput aan de Bonenburgerlaan in Heerde, met sporen van kringgreppels. © Gemeente Heerde
Luchtfoto van de opgravingsput aan de Bonenburgerlaan in Heerde, met onder andere sporen van kringgreppels © Gemeente Heerde

Volgens de gemeente Heerde is de vondst bijzonder omdat grafvelden weinig worden ontdekt en de vondst dicht bij een middeleeuwse dorpskern nog zeldzamer is. Op hetzelfde terrein vonden de archeologen ook een zogeheten touwbeker uit de late steentijd (2500 tot 2300 voor Christus), die werd aangetroffen in een rechthoekige kuil. Dergelijke bekers werden niet gebruikt als urn, maar meegegeven als grafgift. Er is geen lijksilhouet aangetroffen, maar de vorm en afmetingen van de kuil suggereren dat het gaat om een begraving in de voor die periode kenmerkende hurkhouding.

Behalve de genoemde graven is ook nog een vage structuur aangetroffen die vermoedelijk behoorde tot een zogenoemd langbed, een langgerekt grafmonument uit de late bronstijd of de vroege ijzertijd (circa 1000 tot 500 voor Christus). Langbedden waren mogelijk bedoeld om grafvelden in het landschap zichtbaar te maken en kunnen ook een rituele functie hebben gehad. In de gevonden structuur zijn geen graven gevonden, maar er is slechts 15 meter onderzocht en het aardwerk moet buiten het onderzoeksgebied hebben doorgelopen. Langbedden kunnen tot wel 100 meter lang zijn. Het onderzoek is uitgevoerd door Laagland Archeologie in opdracht van Van Norel Bouwgroep.